Skępe położone jest w Ziemi Dobrzyńskiej, graniczącej z Mazowszem, Ziemią Chełmińską i Kujawami Wschodnimi. Obecnie, zgodnie z aktualnym podziałem administracyjnym jest miastem gminnym województwa Kujawsko-Pomorskiego.
Istnieją dwie wersje pochodzenia nazwy miejscowości. Według pierwszej pochodzi ona od nieurodzajnych gleb, które tutaj przeważają, gdyż w okolicach Skępego występują bardzo niekorzystne warunki glebowe i klimatyczne (80% gruntów to V i VI klasa). Dominują gleby piaskowe i skrajne warunki uwilgocenia z tego względu znaczna część terenów nadaje się pod zalesienie.
Inna wersja mówi zaś, iż nazwa wzięła się od położenia osady na kępie, wśród jezior.
Pierwotnie Skępe należało do rodu Kościeleckich, którzy uzyskali w 1445 r. przywilej lokacyjny miasta na prawie magdeburskim. Niestety w 1867 w wyniku represji carskich, miejscowość została pozbawiona praw miejskich. W wyniku długoletnich starań władz gminy z dniem 1 stycznia 1997, po 130 latach przywrócono miejscowości status miasta.
Obecnie Skępe jest jedną z dynamiczniej rozwijających się miejscowości w regionie. Sprzyja temu malownicze położenie wśród jezior, zarówno samego miasta jak i gminy. Powierzchnia gminy wynosi17 900 ha, w tym miasto zajmuje 745 ha. Liczba mieszkańców gminy wynosi około 8 tysięcy, z czego na miasto przypada ponad 3600 osób.. W granicach administracyjnych gminy Skępe leży siedem jezior. Jeziora: Skępskie Wielkie( pow. 122 ha), Skępskie Małe (pow. 16 ha) oraz Jezioro Święte (pow. 32 ha) leżą w granicach miasta, natomiast pozostałe 4 : Sarnowskie (52 ha), Likieckie (50 ha), Łąckie (110 ha), oraz Lubówieckie (13 ha) położone są na terenie gminy. Z Jeziora Likieckiego wypływa rzeka Mień, która przecina swym korytem Ziemię Dobrzyńską. Ważnym elementem ubogacającym gminę są kompleksy leśne, które zajmują 6350 ha, co stanowi 35 % powierzchni ogólnej.
Największą sławę miejscowości przynosi Sanktuarium Maryjne, z Cudowną Figurką Matki Bożej Skępskiej sprzed 500 lat , przywiezioną do Skępego z Poznania przez Zofię Kościelecką, jako dowód wdzięczności za łaskę uzdrowienia. Corocznie do Skępego z okazji odpustu, w dniach 7-8 września przybywają tysiące pielgrzymów. Dla porównania, w roku 2003 (według statystyk kościelnych) przybyło ponad 20 tysięcy pielgrzymów z kraju i z zagranicy. Sanktuarium Maryjne wpisane jest do rejestru zabytków. W niedalekiej odległości od klasztoru znajduje się pozostałość puszczy mazowieckiej zwana Borkiem. Centrum Skępego stanowi prostokątny rynek, przy którym zachowały się do dnia dzisiejszego budynki o cechach barokowo-klasycznych z II poł. XVIII i XIX w. Pośrodku rynku znajduje się fontanna w środku której umieszczony został odlew koziołka z brązu – jako symbol ubogiej przeszłości Skępego( dar miejscowych rzemieślników). Na terenie gminy istnieją pozostałości trzech prasłowiańskich grodzisk : Okop, Grzępa i Laluszka. Wśród zabytków zasługujących na uwagę turystów oprócz Klasztoru skępskiego zasługują także XVIII wieczny Zajazd pod Kasztanami, modrzewiowy dwór – siedziba leśnictwa, zabudowania dworskie we Wiosce wraz z gorzelnią z XiX w., młyn w Żuchowie w przeszłości napędzany wodą oraz cała gama pomników przyrody.
Skępe to gmina bogata nie tylko, ze względu na swoją historię, ale także z uwagi na swoje walory krajobrazowe. Kompleks jezior i stawów wokół Skępego stanowi Obszar Chronionego Krajobrazu „Jeziora Skępskie”. Na terenie gminnych lasów z myślą o turystach utworzone zostały ścieżki przyrodniczo – leśne, biegnące przez Głęboczek i Stary Zagaj (7km. i 4 km). Ciekawą atrakcją pod względem środowiskowo-przyrodniczym, jest Torfowisko Mileńskie, gdzie występuje rzadki gatunek brzozy niskiej.
W gminie dynamicznie rozwija się baza turystyczna. Rozwojowi turystyki sprzyja zarówno położenie geograficzne, jak i komunikacyjne. Przez miasto przechodzi droga krajowa nr 10 biegnąca przez całą Polskę ze wschodu na zachód. Przy trasie usytuowane są trzy hotele, w których goście odwiedzający Skępe mają zapewnione wszelkie usługi gastronomiczne oraz doskonałą bazę noclegową - najlepszą na trasie Toruń-Warszawa. W okresie letnim funkcjonuje kilka ośrodków wczasowych skupionych nad Jeziorami Wielkim i Łąckim.
Na terenie miasta znajdują się typowe instytucje o znaczeniu administracyjnym i publicznym, takie jak urząd miasta i gminy, urząd pocztowy, policja, posterunek energetyczny przychodnie lekarskie, banki, apteki biblioteka, oraz ochotnicza straż pożarna – wpięta w system krajowy. W gminie istnieją dwie jednostki włączone do Krajowego Systemu ratownictwa. Drugą po skępskiej OSP jest straż z Wioski.
Władze miasta i gminy urzędują w budynku przy ulicy Kościelnej. Burmistrzem od blisko ośmiu lat jest Andrzej Gatyński. Przewodniczącą Rady Miejskiej jest Anna Smużewska. Na terenie gminy funkcjonują dwa przedszkola w Skępem oraz w Wiosce. Młodsza młodzież uczy się w 3 szkołach podstawowych: w Skępem, Wólce, Czermnie i oddziale filialnym skępskiej podstawówki w Łąkiem oraz Gimnazjum w Skępem. Starsza zaś ma do wyboru kilka profili szkół w Zespole Szkół im Waleriana Łukasińskiego. W Skępem od jesieni bieżącego roku można kontynuować kształcenie na poziomie studiów wyższych w nowo otwieranym na bazie obiektów w zespole szkół Zamiejscowym Ośrodku Dydaktycznym w Skępem Akademii Techniczno-Rolniczej z Bydgoszczy
Duża część mieszkańców znajduje zatrudnienie w około 460 podmiotach gospodarczych funkcjonujących na terenie gminy. Wraz ze zmianami ustrojowymi w kraju. W rejonie Skępego bardzo dynamicznie rozwinęła się drobna przedsiębiorczość, w której dominuje handel i różnego rodzaju firmy o charakterze produkcyjno-handlowym oraz działalność usługowa sensu stricto i drobne rzemiosło.
Życie kulturalne skupia się głównie wokół szkół i Miejsko-Gminnej Biblioteki Publicznej. Ważny udział w tym życiu zaznaczają także lokalni twórcy i poeci m.in. Zofia Ewa Szczęsna, Jerzy Kowalski i Sławomir Ciesielski, którzy w poetycki sposób rejestrują obraz świata widzianego, a także artyści malarze tacy jak Antoni Tężycki i Jolanta Zaniewska. Rozwojowi kultury i sportu sprzyja istnienie szerokiego zaplecza w postaci pięknej hali widowiskowo-sportowej przy Szkole Podstawowej, oraz wspaniałego kompleksu sportowego przy Zespole Szkół im. W. Łukasińskiego.
Od blisko ośmiu lat z inicjatywy Urzędu Miasta i Gminy ukazuje się kwartalnik pt. „Nasze Skępe”, w którym zamieszczane są aktualne informacje o charakterze społeczno-kulturalnym gminy. Redaktorem naczelnym gazety jest kierownik Miejsko-Gminnej Biblioteki Publicznej w Skępem Jerzy Kowalski
W mieście działa od ponad 25 lat Miejsko-Gminny Klub Sportowy „Błękitni”, którego prezesem jest Zdzisław Małkiewicz, gdzie młodzież może rozwijać swoje sportowe pasje, oraz UKS „Mustang”, którego członkowie reprezentują gminę nie tylko na arenie ogólnokrajowej ale nawet światowej
Wierni od końca lat 90 ubiegłego wieku zgromadzeni są w dwóch parafiach rzymskokatolickich: pw. Zwiastowania Najświętszej Marii Panny skupionej przy Kościele i Klasztorze o.o. Bernardynów, oraz parafii Miłosierdzia Bożego z drewnianym kościołem w centrum miasta.
Skępe posiada bardzo dobre położenie. Bogactwo jezior i lasów oraz ciekawa historia miasta i Gminy dają podstawę by sądzić, iż właśnie turystyka może okazać się kluczową gałęzią gospodarki. Może stać się przysłowiową żyłą złota dla gminy i jej mieszkańców. W ostatnich latach władze samorządowe podjęły kilka kluczowych dla dalszego rozwoju miasta i gminy decyzji.
O wielu lat priorytetem dla władz jest wodociąg. Co roku realizowane są kolejne etapy budowy tego jakże ważnego elementu infrastruktury lokalnej. W okresie dostosowań warunków w gospodarstwach rolnych do wymogów stawianych przez Unię Europejską ujęcie z bieżącą wodą to konieczność. Atrakcyjność turystyczna tonie tylko fakt, że w gminie są jeziora. Jeziora muszą spełniać określone warunki, z których najważniejszy to czysta woda. W ostatnich latach pobudowana została nić kanalizacyjna wzdłuż Jeziora Wielkiego, której zadaniem jest odcięcie źródeł zanieczyszczeń od jeziora. Kolejnym etapem kanalizacji będzie rozbudowa oczyszczalni ścieków i kanalizacja drugiej części Skępego. Dzięki temu, iż jeziora dopuszczone są przez nadzór sanitarny do użytku, zainteresowanie wypoczynkiem w Skępem w ostatnich latach dynamicznie wzrasta. Aby jeszcze bardziej poprawić warunki i atrakcyjność turystyczną w ubiegłym roku udrożnione zostało koryto rzeki Mień, poprzez co stworzona została możliwość przepływów kajakowych między jeziorami. W tym roku, głównie w oparciu o środki unijne, z których władze chętnie korzystają, pobudowany został nowy pomost z platformą do opalania nad Jeziorem Wielkim. Tak więc turyści w lato będą mile zaskoczeni.
O atrakcyjności świadczy również jakość dróg wiejskich i miejskich. Te w ostatnich latach zmieniają swoje oblicze. Na terenie Skępego budowane są kolejne drogi osiedlowe i kładzione chodniki. Drogi wiejskie sukcesywnie są utwardzane i osuszane. Infrastruktura lokalna, z punktu widzenia turysty to podstawowa sprawa. Zwłaszcza, że w ostatnim czasie zauważalna jest zmiana struktury wypoczynku. Turyści często rezygnują z ośrodków wczasowych na rzecz własnych domków letniskowych a wtedy takie elementy jak woda, dobre drogi, oświetlenie uliczne nabierają szczególnego znaczenia. Tę właśnie potrzebę rozumieją władze samorządowe.
Burmistrz Miasta i Gminy często powtarza, że celem i zamierzeniem władz jest, aby mieszkańcom Miasta i Gminy Skępe żyło się lepiej. Samorząd lokalny sprzyja wszelkiej inicjatywie zarówno gospodarczej, jak i kulturalno oświatowej i sportowej. Od kilku lat na stałe do kalendarza imprez kulturalnych wszedł Konkurs Poetycki im. Gustawa Zielińskiego pod patronatem Marszałka Województwa Kujawsko-Pomorskiego i Burmistrza Miasta i Gminy Skępe organizowany przez Miejsko-Gminną Bibliotekę Publiczną w Skępem.
Dużym zainteresowaniem cieszą się również imprezy sportowe. Cyklicznie w okresie zimowym odbywają się turnieje w piłkę nożną halową. W okresie letnim dominuje plażówka, Często patronat nad imprezami obejmują władze samorządowe tj. starosta, przewodniczący rady miejskiej lub burmistrz Miasta i gminy.
Dzięki naturalnym walorom przyrodniczym, oraz atrakcyjnemu położeniu wśród jezior Skępe stanowi ważny ośrodek turystyczno-wypoczynkowy w Polsce, dlatego na dynamiczny rozwój tej dziedziny szczególny nacisk kładąwładze samorządowe.
|
